Turmeric Farming: हळद आणि आले पिकांना योग्य अन्नद्रव्य व्यवस्थापनामुळे उत्पादनात 15-20% वाढ शक्य आहे. माती परीक्षण, सेंद्रिय-रासायनिक खतांचा संतुलित वापर आणि ठिबक सिंचनाद्वारे फर्टिगेशन यामुळे शेतकऱ्यांना चांगले उत्पादन आणि गुणवत्ता मिळते. सध्या लागवडीनंतर 75 दिवसांचा शाकीय वाढीचा कालावधी सुरू आहे, ज्यामध्ये पिकाची फुटवे, पानांची संख्या आणि उंची निश्चित होते. योग्य व्यवस्थापनाने रोगांचा प्रादुर्भाव कमी करून गड्ड्यांचा आकार आणि संख्या वाढवता येते.
माती परीक्षणाचे महत्त्व
हळद आणि आले पिकांना सर्व अन्नद्रव्यांची कमी-अधिक प्रमाणात गरज असते. मातीतील अन्नद्रव्यांचे असंतुलन पिकाच्या वाढीवर त्वरित परिणाम करते. त्यामुळे माती परीक्षण करून शिफारशीत प्रमाणात सेंद्रिय आणि रासायनिक खते वापरावीत. ठिबक सिंचनाद्वारे विद्राव्य खतांचा वापर केल्यास पिकाच्या गरजेनुसार अन्नद्रव्ये देणे शक्य होते, ज्यामुळे 15-20% उत्पादन वाढते.
खत व्यवस्थापन
- सेंद्रिय खते: प्रति हेक्टर 20-25 टन चांगले कुजलेले शेणखत किंवा वर्मी कंपोस्ट वापरावे. 2 टन निंबोळी किंवा करंजी पेंडी मिसळावी.
- रासायनिक खते: जमिनीच्या सुपीकतेनुसार प्रति हेक्टर 150-200 किलो नत्र, 80-100 किलो स्फुरद आणि 120-150 किलो पालाश द्यावे.
- लागवडीवेळी: स्फुरद आणि पालाशची संपूर्ण मात्रा, नत्राची 1/3 मात्रा.
- पहिला हप्ता: लागवडीनंतर 45 दिवसांनी नत्राची 1/3 मात्रा (70 किलो युरिया).
- दुसरा हप्ता: भरणीवेळी (105 दिवसांनी) उर्वरित नत्र (70 किलो युरिया).
- सूक्ष्म अन्नद्रव्ये: फेरस सल्फेट (12.5 किलो), झिंक सल्फेट (10 किलो), मॅग्नेशियम सल्फेट (10 किलो) आणि बोरॉन (5 किलो) प्रति हेक्टर वापरावे.
ठिबक सिंचन आणि फर्टिगेशन
ठिबक सिंचनाद्वारे युरिया, फॉस्फोरिक ॲसिड आणि पोटॅशसारख्या विद्राव्य खतांचा वापर करावा. यामुळे अन्नद्रव्ये थेट मुळांपर्यंत पोहोचतात, आणि पाण्याचा अपव्यय टाळला जातो. फर्टिगेशनमुळे 15-20% उत्पादन वाढ शक्य आहे. पावसाळ्यात पाणी साचू नये आणि 10-12 दिवस पाऊस नसल्यास सिंचन करावे. सतत ओलावा टाळावा, कारण यामुळे मर रोगाचा धोका वाढतो.
पाणी आणि तण व्यवस्थापन
पावसाळ्यात हळद आणि आले पिकांना 25-35 अंश सेल्सिअस तापमान अनुकूल आहे. या काळात आंतरमशागत, तण नियंत्रण आणि भरणीची कामे वेळेवर करावीत. भरणीमुळे मातीतील हवा-पाणी-सेंद्रिय पदार्थांचे संतुलन राखले जाते, आणि गड्ड्यांचा आकार सुधारतो. कमी तापमानामुळे किडी-रोगांचा प्रादुर्भाव वाढू शकतो, त्यामुळे वेळीच जैविक कीटकनाशके (उदा., ट्रायकोडर्मा, स्युडोमोनास) वापरावीत.
